<!DOCTYPE html PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Transitional//EN"
"http://www.w3.org/TR/xhtml1/DTD/xhtml1-transitional.dtd">
<HEAD>


<META HTTP-EQUIV="Content-type" CONTENT="text/html; charset=iso-8859-2">
<META NAME="moneta, skarb, guzik, klamra, medalik, poszukiwanie " CONTENT="Pierwszy w Polsce internetowy magazyn dla poszukiwaczy skarbów. Tworzony przez pasjonatów i dla pasjonatów.">
<META NAME="Author" CONTENT="Vincent Vega 69">
<LINK title="Thesaurus News" media=screen href="obrazki/layout.css" rel=stylesheet>
<TITLE>Thesaurus News</TITLE>
</HEAD>

<BODY>

<!-- Tabela nagłówka -->

<TABLE ALIGN="CENTER" VALIGN="TOP" WIDTH="100%" HEIGHT="0" CELLSPACING="0" CELLPADDING="0" BORDER="0" FRAME="BOX" RULES="none">
 <TR>
	<TD width="25%"><span class="subHead1">
	   <img class="floatLeft" src="obrazki/numer4.gif">
		 <!--<script type="text/javascript">
var uri = 'http://imppl.tradedoubler.com/imp?type(img)g(16649260)a(1325039)' + new String (Math.random()).substring (2, 11);
document.write('<a href="http://clk.tradedoubler.com/click?p=22131&a=1325039&g=16649260" target="_blank"><img src="'+uri+'" border=0></a>');
</script>-->
	</span></TD>
	
	<TD width="50%">
	<p class="testowy">
		  <!-- Motto -->
		  "...Je&#347;li s&#261;dzisz, że chciałby&#347; być poszukiwaczem, ale nie jeste&#347; pewien czy żona będzie z tego zadowolona, albo w&#261;tpisz czy mógłby&#347; spędzać tyle czasu poza swoj&#261; regularn&#261; prac&#261; lub obawiasz się, że jako kobieta stracisz czę&#347;ć swojej kobieco&#347;ci, to w rzeczywisto&#347;ci wybór już został dokonany. Poszukiwanie skarbów jest bowiem nie tyle zawodem, co stylem życia..." 
    
		   <!-- Autor motto -->
	<br><SPAN id=quoteAuthor>
		  - Howard Jennings
	</span>
	</TD>
	    
	<TD width="25%"><div id="okladkaGora"><a href="http://www.thesaurus.com.pl/gazeta/numer4/index.html"><img class="floatRight" src="obrazki/okladka_numer_4.jpg"></a></div>
	</TD>
 </TR>
</TABLE>

<!-- Tabela logo -->
<TABLE ALIGN="CENTER" VALIGN="TOP" WIDTH="100%" HEIGHT="0" CELLSPACING="0" CELLPADDING="0" BORDER="0" FRAME="BOX" RULES="NONE">
 <TR>
	<TD width="25%"><IMG SRC="obrazki/10pion.gif"></TD>
	<TD width="50%"><IMG SRC="obrazki/10pion.gif"></TD>
	<TD width="25%"><IMG SRC="obrazki/10pion.gif"></TD>
 </TR>
</TABLE>

<!-- Tabela logo -->
<TABLE ALIGN="CENTER" VALIGN="TOP" WIDTH="100%" HEIGHT="0" CELLSPACING="0" CELLPADDING="0" BORDER="0" FRAME="BOX" RULES="NONE">
 <TR>
	<TD width="25%"><IMG SRC="obrazki/zero.gif"></TD>
	<TD width="50%"><a HREF="http://www.thesaurus.com.pl/gazeta/numer4/index.html"><IMG SRC="obrazki/logo.jpeg" WIDTH="600" HEIGHT="150" BORDER="0"></A></TD>
	<TD width="25%"><IMG SRC="obrazki/zero.gif"></TD>
 </TR>
</TABLE>




<!-- ***************TREŚĆ STRONY*************** -->

<div class="centerSectionHeadMain" align="center">
   Łowcy Skarbów 
</div>

<div id="centerColumn" align="center">
	   <span style="font-weight: bold; TEXT-DECORATION: underline">
      Część 4<br>Robin Moore i Howard Jennings
	   </span></DIV>
<BR><BR>

<p class="artykul">Posłowie<br><br>

Na tym, z wieloma podziękowaniami dla Robina,
kończy się moja osobista opowieść. Jak można się
zorientować, kilka rozdziałów - tych najlepszych,
mam nadzieję - czeka, by je dopisać. Ale najpierw
muszę je przeżyć. W chwili obecnej chciałbym
zamknąć tę część mojej opowieści kilkoma słowami
na temat tego, co to właściwie oznacza być
poszukiwaczem skarbów - czemu to robię, jak to robię
i co chciałbym robić dalej.
Zacznę od najważniejszego - nie oszukuję się, że
robię rzeczy, których inni nie mogliby robić. Jeżeli
jest coś wyjątkowego w trybie życia, który prowadzę,
to polega to tylko na jednym: na wyborze. Musisz
jedynie chcieć być poszukiwaczem skarbów. Reszta -
umiejętności, szczęście, przygody, odkrycia i
oczywiście niepowodzenia - przyjdą z czasem. Ale
najpierw musisz wybrać.
Jeśli sądzisz, że chciałbyś być poszukiwaczem, ale
nie jesteś pewien, czy żona będzie z tego zadowolona,
albo wątpisz, że mógłbyś spędzać tyle czasu poza
swoją regularną pracą, lub obawiasz się, że jako
kobieta stracisz część kobiecości, to w rzeczywistości
wybór już został dokonany. Ponieważ poszukiwanie
skarbów jest nie tyle zawodem co stylem życia. Nie
wystarczy jedynie chcieć skarbów czy nawet chcieć
szukać skarbów. Trzeba chcieć wszystkiego, co łączy
się z ich poszukiwaniem: całkowitej wolności,
gotowości do przenoszenia się z miejsca na miejsce,
do podejmowania olbrzymiego ryzyka, gotowości do
użycia swoich sił do granic możliwości, akceptacji
samodyscypliny i dużo, dużo więcej. Jeśli twoją
główną motywacją, by zostać poszukiwaczem
skarbów, jest chęć zostania bogatym, to radzę ci lepiej
podjąć pracę w dużej firmie.
Czasem ludzie pytają mnie bezpośrednio, ile
zarobiłem na tym lub innym projekcie. To rozsądne
pytania, ale trudno na nie odpowiedzieć. Na party
łatwo jest ludziom zaimponować kwotami - 27 000
dolarów podczas tej wyprawy lub 51 000 podczas
innej, ale jeśli przyjrzymy się tym kwotom z punktu
widzenia straconego czasu i włożonego kapitału,
zysku te liczby nie są już tak atrakcyjne. Księgowy
nazwałby to „unieruchomionym kapitałem"
(pieniądze, które nie procentują) albo „stałymi
kosztami dodatkowymi" (jak koszt utrzymywania
stałego mieszkania w Londynie) i mógłby wydać
bardzo zniechęcającą opinię o karierze poszukiwacza
skarbów. Jeśli masz umysł księgowego, to naprawdę
nie powinieneś rozważać spędzania życia na
poszukiwaniach zaginionego złota.
Według mnie, życie poszukiwacza skarbów
przynosi nieuchwytne nagrody, których nie można
wyszczególnić w bilansie zysków i strat: ekscytację
łowcy i dumę z bycia panem własnego losu w świecie,
gdzie osobista wolność zdaje się zanikać, a z każdym
rokiem rośnie rządowa ingerencja w życie obywateli.
Miliony osób na całym świecie poświęciły swój styl
życia na rzecz bezpiecznej egzystencji „od kołyski aż
po grób". Takiego bezpieczeństwa poszukiwacz
skarbów nie ma i nie chce mieć. Myślę, że życie -
„prawdziwe życie" - musi oznaczać mierzenie się z
wyzwaniami, a to wiąże się z rezygnacją z
bezpieczeństwa.
Są oczywiście różne rodzaje wyzwań, przed
którymi staje człowiek. Są wciąż odległe granice,
które można próbować osiągnąć, choć coraz trudniej
jest je znaleźć. I dla tych, którzy czują taką potrzebę,
są wciąż na świecie miejsca, gdzie na odkrycie
czekają fortuny, nawet jeśli coraz trudniej je potem
utrzymać. W najbliższej bibliotece pełno jest pewnie
książek o zaginionych skarbach, legendarnych
kopalniach złota, zatopionych galeonach, rzekach,
gdzie złoto i szlachetne kamienie można wyciągać
całymi garściami. Wiele z tych historii to tylko folklor
warty niewiele więcej od przemijającego marzenia.
Ale niektóre z nich są autentyczne i trafiły do
wyobraźni wielu znanych ludzi, którzy często
poświęcali im czas, pieniądze i pot. Wśród tych,
którzy próbowali rozwiązać zagadkę tajemniczej
„studni pieniędzy" na Wyspie Dębów, był przyszły
prezydent Stanów Zjednoczonych, Franklin
D. Roosevelt. Całkiem niedawno w poszukiwaniach
legendarnego skarbu brali udział: główny prokurator
USA, komitet Senatu, gubernator stanu Nowy
Meksyk, armia lądowa, lotnictwo, kilku
kongresmanów i całe zastępy prawników (takich jak R
Lee Bailey i John Dean). Ten złoty skarb, który ma
być wart wiele milionów dolarów, został ponoć ukryty
w jaskiniach na Victoria Peak w górach San Andres w
Nowym Meksyku, około czterdziestu kilometrów od
Las Cruces. Vic-toria Peak leży na terenie poligonu
White Sands i dotychczas armii udaje się nie
wpuszczać tam poszukiwaczy skarbów mimo
wytoczonych procesów i próśb na najwyższych
szczeblach władzy
Jak już mówiłem wcześniej, wiele rządów traktuje
sprawę zakopanych lub zatopionych skarbów z
największą powagą. Niektóre zniechęcają
poszukiwaczy, inne wydają pozwolenia i zabierają
pewien procent ewentualnego znaleziska, a wszystkie
doskonale wiedzą, że na tej planecie pozostały do
odkrycia potężne fortuny, zarówno na wszystkich
kontynentach, jak i w morzach i oceanach. Moje
projekty poszukiwawcze oscylują głównie wokół
zaginionych miast cywilizacji Inków i kultur
prekolumbijskich, od półwyspu Jukatan do
centralnego Peru. Tutaj i w innych miejscach jest
wiele miejsc bogatych, które wciąż pozostają
niezbadane. Opowiem o nich nieco później w tym
rozdziale, ale najpierw chcę jeszcze powrócić do
kwestii wyzwań. Problemy, z którymi mierzyłem się
podczas pogoni za skarbami, w dużej mierze nie były
ani trywialne, ani straszne. Były po prostu problemami
różnej rangi, które musiałem rozwiązać, używając tyle
inteligencji i umiejętności, ile miałem.
Na przykład kwestia przetrwania we wrogiej
dżungli nie jest tak prosta, jak wyprawa z namiotem
do parku narodowego, ale wiele niebezpieczeństw
zostało wyolbrzymionych. Duże zwierzęta w dżungli
rzadko atakują człowieka, z wyjątkiem ochrony
swojego potomstwa, a olbrzymia anakonda, kruszący
kości postrach znany z filmów przygodowych, jest w
zasadzie zbyt leniwa, by zaatakować człowieka*(1).
Jaguary i pumy trzymają się od ludzi z daleka, choć
odkryłem, że te ostatnie są odważniejsze, jeśli chodzi
o nocną penetrację obozowisk, i stanowiły zagrożenie
dla kurczaków i niektórych zapasów.
Wielkie, owłosione tarantule, choć wyglądają
bardzo groźnie i są zadziwiająco trudne do zabicia, nie
są w rzeczywistości bardzo niebezpieczne. Komary
mogą być w pewnych rejonach problemem, ale
połączenie odstraszającego środka z naftą jest zwykle
skuteczne. Różne muszki i pająki mogą być czasem
denerwujące, ale nafta je także odstrasza. Jeśli chodzi
o pijawki, takie jak w pamiętnej scenie z
Humphreyem Bogartem w filmie „The African
Queen", mogę tylko powiedzieć, że jeszcze na żadną
nie trafiłem i chciałbym, żeby taki stan rzeczy się
utrzymał.
Z pewnością najbardziej uciążliwe ze wszystkich
stworzeń w dżungli są kleszcze. Nie te większe, które
można łatwo usunąć, ale miniaturowe, prawie
niewidzialne, podobne do stworzeń, które w czasach
mego teksańskiego dzieciństwa nazywaliśmy
chiggers. Środki zabezpieczające prawie na nie nie
działają i z łatwością można zebrać ich z setkę idąc
tylko kilka metrów wśród wysokiej trawy.
Wystarczającym problemem są swędzące bąble, które
zostają po ich ukąszeniu, ale poważniejszą sprawą jest
alergiczna reakcja, która jest wynikiem dostania się do
krwi dużych dawek ich trucizny. Ta reakcja może
przybrać formę gorączki, bólu w klatce piersiowej i
kaszlu - objawy podobne do grypy - a nawet
halucynacji. Wszyscy Indianie, których spotkałem,
wydawali się całkowicie odporni na te owady, choć
nie lubili chodzących po nich kleszczy i mieli wielki
talent znajdowania i usuwania pasożytów, których ja
nawet nie widziałem.
Największym zagrożeniem w buszu są mniejsze,
jadowite węże i ciągłe niebezpieczeństwo zakażenia.
Z tego powodu zwracałem zwykle większą uwagę na
zapas lekarstw niż jedzenia. Można się żywić
miejscowymi rybami i dziczyzną lub być karmionym
przez tubylców, ale nie można udać się do
miejscowego szpitala, setki kilometrów od cywilizacji.
Zakażenia trzeba leczyć, a rany opatrywać, jeśli chce
się przetrwać. Wolałbym mieć raczej zapas
antybiotyków, niż ciężarówkę żarcia w proszku.
Zwykle zabieram dużo bandaży, środków
dezynfekujących i szeroką gamę antybiotyków oraz
zawsze użyteczną penicylinę. Mam też zapas igieł i
strzykawek i dobry lokalny środek znieczulający.
W buszu dość często zdarzają się poważne rany i
muszą być leczone bez pomocy lekarzy. Stałem się
dość dobry w zszywaniu ran od maczety i nawet
konsultowałem się z lekarzami, by poprawić swoją
technikę.
Na wszechobecne zagrożenie ukąszenia przez węża,
wożę ze sobą zestaw przeciwukąszeniowy firmy
Wyeth. Szczepionka działa przeciw większości
trucizn, ale jest tak silna, że powinna być wspomagana
innymi lekami, jak na przykład antyhistaminowym
benedrylem. Jeśli chodzi o zabezpieczenie się przed
czerwonką, wożę ze sobą chlor do wody pitnej i
lekarstwa antyamebiczne, w razie gdyby coś się
jednak przedostało*(2).
Przygotowywanie ekspedycji może być albo trudne
albo łatwe, to zależy od ciebie. Zawsze uważałem, że
zabieranie najpotrzebniejszych rzeczy jest może dobre
na obóz harcerski, ale niezbyt mądre podczas
dłuższego trekkingu w dżungli. Można spokojnie
zostawić zbędny ekwipunek turystyczny, a drogie
ubrania, są często mniej praktyczne od porządnych
ciuchów roboczych. Preferuję solidne bawełniane
spodnie, koszulki z krótkim rękawem, wyższe buty z
miękkiej skóry z odpornymi gumowymi podeszwami i
bawełniane skarpety, które są dłuższe od butów, tak by
można było włożyć do nich spodnie. To miejsce
łączące skarpety i spodnie powinno się zmoczyć naftą
by odstraszyć insekty, podobnie jak obszar wokół pasa
czy jakiekolwiek otwory w naszym ubraniu *(3).
Jedynym absolutnie niezbędnym przedmiotem w
dżungli jest dobra maczeta. Najlepsze jakie
kiedykolwiek miałem, były produkowane przez firmę
Collins i wytwarzane z hartowanej stali ze starych
szyn kolejowych. Ich maczety są ciężkie, a sztuka
posługiwania się nimi bez spowodowania katastrofy
wymaga znacznej praktyki. Nawet, gdy już człowiek
się przyzwyczai do wagi i balansu, problemem jest
wciąż właściwe ocenienie spoistości i oporu
przecinanego przez nas przedmiotu. Wiele
doświadczonych rąk cięło roślinność, oczekując
oporu, tymczasem okazywało się, że tnie się ją jak
masło, a ostrze - wędrując dalej w dół -dociera do
stopy lub łydki.
Maczeta to także ulubiony „rozwiązywacz
problemów" mieszkańców Ameryki Centralnej i
rzadko kiedy można spotkać Indianina po trzydziestce,
który nie miałby przynajmniej jednej imponującej
blizny. Zawsze w buszu noszę broń - ulubiony karabin
30.30 Winchester do polowań i kaliber 38 Smith &
Wesson na pokaz - ale wolałbym mieć w dłoni
maczetę zamiast rewolweru, stając oko w oko z
wężem. Pistolety nie mają praktycznego zastosowania
w dżungli, ale mają pewną wartość psychologiczną.
Często, wchodząc do nieznanej mi wcześniej wioski,
daję pokaz strzelania z trzydziestki ósemki i po
trafieniu kilku butelek mieszkańcy spoglądają na moją
broń z pewnym szacunkiem.<br><br></p>

(1)Ten potężny wąż
spędza większość czasu,
śpiąc na drzewach, i
największym
zagrożeniem jest, gdy
weźmiemy go za kawałek
gałęzi i przyłożymy w
niego maczetą. Ranna
anakonda potrafi groźnie
ukąsić i choć te węże nie
są jadowite, zagrożenie
infekcją jest wysokie.<br>
(2) Mój przepis na
używanie chloru jest
prosty: jeśli woda wciąż
ci smakuje to znaczy, że
potrzebujesz go więcej.<br>
(3) Należy unikać
gumowych butów. Nic
nie ochroni twoich stóp
przed wilgocią w dżungli,
a guma zbytnio się
nagrzewa. Głównym
zadaniem butów jest
ochrona przed
ukąszeniami węży.<br><br>

<p class="artykul">Jest dużo sposobów na przemycenie broni, ale
najłatwiej jest kupić używaną broń już na miejscu.
Sztucery myśliwskie można często wwieźć bez
problemu, a pozwolenie załatwić w konsulacie danego
kraju jeszcze przed wyjazdem. Broń można później
zostawić na miejscu, zwłaszcza jeśli staracie się
wywieźć dużo cenniejsze przedmioty ze złota.
Wreszcie zostaje sprawa zakwaterowania, z dala od
wygodnych hoteli Holiday Inn. W zimniejszym
klimacie używałem śpiworów, ale przez lata
odkryłem, że wolę mały, jednoosobowy namiot z
lampą naftową jako dodatkowe źródło ciepła. Gdy
przedzierałem się przez dżunglę, nie mając czasu na
zakładanie obozowiska, zawieszałem pomiędzy
dwoma drzewami hamak, z trzecią liną wiszącą nad
nim, na której zawieszałem plastikową płachtę. To
powstrzymywało robaki i inne stworzenia, które
wędrują w nocy wśród drzew, i - nie tak jak siatka
przeciw komarom - zabezpieczało przed deszczem.
Górna linka służy także do zawieszania na niej
ubrania i butów (do góry nogami), by ochronić je
przed inwazją węży. Tą linkę, jak i te podtrzymujące
hamak należy dość mocno oblać naftą by nie
przechodziły po nich insekty.
Gdy tworzę trwalsze obozowisko, to wolę zawsze
zbudować ziemiankę, taką, jakiej używali moi
dziadkowie na prerii w Oklahomie. To zwykła
budowla z gałęzi pokrytych ziemią w niewielkim
zagłębieniu. Są to miejsca suche, ciepłe i wolne od
robactwa. Zawsze żywiłem do nich sentyment, jakby
należały do rodzinnej tradycji.
Reszta mojego ekwipunku to rzeczy, które albo są
znane wszystkim doświadczonym turystom, albo mają
zastosowanie przy poszukiwaniu skarbów. Trzeba
oczywiście mieć awaryjne zapasy żywności
(konserwy, suszone mięso, sproszkowane jajka i
mleko) i jakiekolwiek napoje, by zapewnić sobie
spokój umysłu. Większość specjalistycznego sprzętu
potrzebnego w poszukiwaniach - szpikulce, małe
łopatki, pędzelki i szpadle - nie jest czymś
egzotycznym i zostało już przedstawione we
wcześniejszych rozdziałach, zaś wykrywacze metalu
są tak skomplikowanymi urządzeniami, że nie próbuję
ich nawet opisać. Sprawdziłem większość typów i
firm i wszystkie mają swoje plusy i minusy. Trzeba
zwracać uwagę na możliwość wymiany cewek i dobry
zasięg oraz jakość wykonania.
O wyborze środków transportu decyduje rodzaj
terenu, w jakim się znajdujemy; dostępność maszyn,
zwierząt, paliwa i jedzenia; cel podróży, a częściej
nasza inwencja. Land Rover (lub inny prawdziwie
terenowy samochód z napędem na cztery koła) jest
najlepszy na dłuższe wyprawy, gdy poruszamy się po
szlakach i drodze. Konie można wynająć lub kupić
nawet w niedostępnych terenach, a do przewożenia
sprzętu i jedzenia nadają się osły i muły. Zwykle
zaleca się wybór zwierzęcia żyjącego w danym
regionie, ponieważ każde zwierzę będzie się lepiej
żywiło na swoim terytorium. Gdy na przykład
podróżujemy w wysokich Andach, powinniśmy się
przesiąść na wytrzymałe górskie kuce, które pasą się
łatwiej na jałowym terenie do granicy śniegu.
Te niewielkie zwierzęta mogą wytrzymać na
naturalnej diecie, choć lepiej jest ją uzupełniać
okazjonalnymi porcjami zboża. To, którego
używałem, było tym samym które Indianie raz
dziennie gotowali jako swoją potrawę. Wydawali się
zadowoleni, żywiąc się tylko zbożem, choć
oczywiście byli zachwyceni, gdy mogli do niego
dorzucić kawałek dziczyzny.
Życie wśród Indian, czy to w ich wioskach, czy na
szlaku, dostarczało mi miłych wspomnień. Zawsze
okazywali się pomocni i przyjacielscy mimo
początkowej nieufności wobec obcego. W
rzeczywistości ich zaufanie i ciepło stawały się
czasem problemem. Musiałem uważać, by za bardzo
się do mnie nie przywiązali, ponieważ Indianie mają
tendencję do uzależniania się od leczenia, porady,
bezstronności w rozstrzyganiu sporów i oczywiście
pieniędzy. Często byłem jedynym źródłem pieniędzy.
Nieważne, jak dobrze się czułem w ich wioskach i
jak bardzo odpowiadała mi ich gościnność, jeśli
chodzi o pracę, to należało zaprowadzić pełną
dyscyplinę. Indianie często podchodzili do jakiegoś
zadania z przeświadczeniem, że mają całe życie na
jego wykonanie, i wiedziałem, że trzeba ustalić
precyzyjne godziny pracy i reguły zapłaty, a następnie
konsekwentnie się ich trzymać. Często, żeby nauczyć
ich tych zasad, celowo przyjmowałem do pracy więcej
osób, niż było mi potrzebne, by wkrótce zwolnić te
najmniej produktywne.
Jeśli wydaje się to brutalne, to mogę tylko
odpowiedzieć, że dżungla nie jest łatwym miejscem
do życia, a co dopiero wykonanie niebezpiecznego i
pracochłonnego zadania. Dżungla jest anarchią.
Jedynym sposobem, by sobie z tym poradzić, jest
wprowadzenie tam ładu i dyscypliny. Jeśli uda ci się
narzucić dżungli twój ład, przetrwasz. Jeśli dżungla
narzuci ci swoją anarchię, zginiesz.
To, co powiedziałem o życiu i pracy w dżungli, to
moje osobiste poglądy. Być może inni poszukiwacze
skarbów, bardziej doświadczeni ode mnie, postępują
inaczej. Ale moja technika jest wystarczająca dla
moich celów. A moimi celami są... no właśnie,
pomówmy teraz o tym.
Gdzie dokładnie można wciąż znaleźć skarby?
Wszędzie. Świat jest dosłownie wypełniony skarbami.
Od zakopanych w starożytności, których
poszukiwałem, do legendarnych skarbów piratów, o
których tak wiele napisano.
Przez lata badań nabrałem przekonania, że wiele
znanych legend zawiera sporo prawdy. Weźmy na
przykład skarby z zatoki Vigo. Tam w roku 1702, u
hiszpańskich wybrzeży, odbyła się potężna bitwa
morska. Historia odnotowuje, że co najmniej
czternaście hiszpańskich galeonów poszło na dno z
gigantycznymi skarbami na pokładzie, ocenianymi na
sto czterdzieści milionów dolarów w złocie i srebrze.
Do tej pory podjęto wiele prób wydobycia i niewielka
część skarbów została odkryta. Reszta leży wciąż na
dnie zatoki Vigo. Ale tam też pewnie pozostanie. Choć
magnetometry mogą wskazać obecność metalu pod
kilkunastoma metrami mułu, który przykrywa wraki,
wciąż nie mogą wskazać różnicy pomiędzy
bezwartościowymi działami a złotymi monetami.
Nawet gdyby użyć tak zaawansowanego sprzętu, który
rozróżniłby te metale, operacja wydobywcza
musiałaby być naprawdę potężna, wymagająca
znacznych inwestycji.
Również legendy o zaginionym okupie za wolność
Atahualpy są prawdopodobnie prawdziwe.
Najsławniejsza część tego okupu miała zostać zebrana
przez Ruminaviego, jednego z inkaskich
gubernatorów, który władał Quito, na północy
imperium. Legenda mówi, że duży skarb miał zostać
przetransportowany na południe do Cajamarca, ale
wiadomość o egzekucji dotarła, zanim karawana
wyruszyła. Gdy Ruminavi usłyszał o zamordowaniu
boskiego władcy i Hiszpanie Benalcazarze
nadchodzącym z uzbrojonymi żołnierzami, miał
podobno wysłać skarby w niedostępny górski region
Llanganati, gdzie znikły. Wiele lat później hiszpański
żołnierz o nazwisku Valverde miał podobno znaleźć,
lub pokazano mu, część skarbu. Wersje jego derrotero
znajdują się wciąż w Archivo General de Indies w
Sewilli. Niestety, wskazówki te nie są precyzyjne.
Znam osoby w Quito, które wierzą, że skarb ten
można odnaleźć, i poświęcają na ten cel mnóstwo
czasu i środków.
Jeden z najsłynniejszych inkaskich skarbów
spoczywa na dnie jeziora Titicaca, na południe od
Cuzco w centralnym Peru. Podobno zatopiono potężne
złote lustro w kształcie słońca z głównej świątyni w
Cuzco, by nie wpadło w hiszpańskie ręce. Taki sam
los miał spotkać złoty łańcuch z głównego placu w
Cuzco, który także miał zostać zatopiony w wodach
tego wulkanicznego jeziora*(4). W dodatku wiele
złotych przedmiotów zostało wrzuconych do jeziora
jako ofiary dla groźnych bogów i nie mam
wątpliwości, że są tam do dziś, zakopane głęboko w
wulkanicznym mule. Wielokrotnie już tam nurkowano
i trochę przedmiotów wydobyto. Ale większość prób
zakończyła się niepowodzeniem i zwykle uważa się,
że jedynym sposobem, by wydobyć złoto, jest
oszuszenie jeziora i kopanie w twardym jak cement
mule. Jest to możliwe, ale zdecydowanie zbyt drogie
dla poszukiwacza, który nie ma zbyt dużo pieniędzy i
pewnie dla nikogo nieopłacalne.
Legendarne skarby można wymieniać bez końca, od
świętych studni w ChichenItza, do najdziwniejszego
„skarbowego" miejsca, niesamowitej „studni
pieniędzy" na Wyspie Dębów w Nowej Szkocji. Na
Karaibach spoczywają setki galeonów, są też rzeki
dosłownie przepełnione złotem i szmaragdami.
Opisywałem miejsca, które badałem, i rzeczy, które
znalazłem, i nie mam zamiaru spekulować na temat
innych miejsc, o których wiem niewiele i gdzie sam
nie byłem. Są jednak, w moim odczuciu miejsca, które
są obiecujące i interesujące na tyle, żeby poważnie się
nad nimi zastanowić. Nie opowiem tu o wszystkich -
muszę zachować tajemnicę zawodową - ale wymienię
kilka.<br><br>
<p class="artykul">Wyspa kokosowa<br>
leży na Pacyfiku około
pięciuset kilometrów na południowy-zachód od
Kostaryki. Ma tylko kilka kilometrów długości, ale
góra w sercu wyspy ma prawie siedemset metrów.
Większość jej terytorium pokrywa gęsta dżungla.
Wyspa nigdy nie była zamieszkana, choć raz próbował
założyć tu kolonię niemiecki poszukiwacz skarbów
August Gissler. Jego kolonia składała się początkowo
z siedmiu rodzin, rozpadła się po kilku latach, głównie
ze względu na ciągłe napady innych poszukiwaczy,
którzy nie uznawali tego, że Gissler jest gubernatorem
i częściowym właścicielem wyspy. Gissler mieszkał
tam przez ponad dwadzieścia lat, wysoki, brodaty,
pustelnik, który witał wszystkich nowo przybyłych
poszukiwaczy, mówiąc im, że zna dokładne miejsca
ukrycia złotych skarbów. Dziś nikt nie mieszka na
wyspie, oprócz pewnej liczby kóz i świń, które
ponownie zdziczały. Żyje tam też dość znaczna
kolonia szczurów, innego towarzysza człowieka.
Większość wybrzeża jest skalista, z wysokimi
klifem i kilkoma miejscami, gdzie można bezpiecznie
dopłynąć łodzią. Są dwie małe zatoki: Wafer Bay
Chatham Bay - obie figurują dumnie w długiej historii
poszukiwań skarbów na wyspie. Uważa się, że
odwiedziło wyspę kokosową wielu piratów. Była
naturalnym schronieniem dla bukanierów,
uciekających po atakach na hiszpańską flotę na
Pacyfiku lub bogate nabrzeżne miasta centralnej
południowej Ameryki. O trzech piratach wiemy na
pewno. Pierwszym był Edward Davis, który miał
dopłynąć statkiem Johna Cooka „The Bachelor's
Delight" do Chatham Bay, pod koniec siedemnastego
wieku i zostawić na wyspie kilka skrzyń skradzionych
łupów. Późniejszy pirat, który nazywał siebie Bonito,
Benito lub Benito Krwawa Szabla, miał podobno
zakopać znaczne łupy w jaskini na wyspie. Później, by
uniknąć schwytania, popełnił samobójstwo, ale dwóch
jego ludzi uciekło. Pierwszy o nazwisku Chapelle
pojawił się później w San Francisco i pozostawił po
sobie dokumenty opisujące ukryty skarb. Drugi pirat
nazywał się Thompson i wielu twierdzi, że to ten sam
Thompson, który jest związany z najciekawszym ze
wszystkich skarbem na wyspie.
Zbiór drogocennych przedmiotów, na który składały
się między innymi złote i srebrne sztaby według
niektórych źródeł miała się tam znajdować
naturalnych rozmiarów rzeźba Marii Dziewicy został
zabrany z peruwiańskiego portu Callao około roku
1820. Do Limy zbliżał się Bolivar, skarb był
zagrożony, w desperacji poszukiwano statków, by
zabrać go w bezpieczne miejsce. Jedynym dostępnym
statkiem była brygantyna „Mary Dear" (lub „Mary
Dier", według niektórych źródeł) dowodzony przez
Kapitana Thompsona (lub Thomsona, w zależności od
opisu). By załadować skarby na pokład „Mary Dear",
potrzebnych było jedenaście długich łodzi. W nocy
statek wypłynął z portu w Callao, ścigany przez
peruwiański szkuner. Statek dopłynął do Wyspy
Kokosowej, gdzie kilka godzin później, już po ukryciu
skarbu gdzieś na brzegu, dopadła ich peruwiańska
jednostka. Załoga Mary Dear została od razu
zgładzona, ale pozostawiono przy życiu kapitana
Thompsona i jego bosmana, by mogli doprowadzić do
skarbu. Obaj uciekli w głąb wyspy i kilka miesięcy
później zostali uratowani przez załogę statku, który
dopłynął do wyspy, by uzupełnić zapasy wody pitnej.<br><br></p>

(4) Lustro i ogromny
łańcuch z całą pewnością
istniały i nigdy nie zostały
odnalezione, więc kto
powie, że legendy kłamią?<br><br>

<p class="artykul">Bosman umarł krótko potem, ale kapitan Thompson
miał się pojawić później w St. John's w Nowej
Funlandii, gdzie opowiedział swoja historię
człowiekowi o nazwisku Keating, który z kolei
poprowadził ekspedycje (dwie są pewne, a niektórzy
twierdzą, że była też trzecia) na wyspę w
poszukiwaniu zakopanego złota. Choć nie ma żadnych
dowodów, że faktycznie znalazł skarb, jego partner
umarł w tajemniczych okolicznościach. Keating
pojawił się z zyskami, twierdził, że uzyskał je ze
sprzedaży złota, które udało mu się przemycić z
wyspy.
Na wyspie lądowały ekspedycje, jedna po drugiej,
łącznie z wyprawami organizowanymi przez wdowę
po Keatingu i poważnym atakiem przypuszczonym
przez całą załogę. Imperieuse, statek flagowy
północno-zachodniego szwadronu marynarki
brytyjskiej, ponad sto lat temu. Wyspa (bądź te części,
przez które można się przedostać) była wielokrotnie
przeszukiwana, jaskinie były wysadzane i niszczone
przez maniaków dynamitu i wielu zginęło w
niezliczonych próbach zlokalizowania bogactwa
ukrytego ponoć gdzieś w labiryncie strumieni i jaskiń
w pobliżu dwóch zatok. Jedynym człowiekiem, który
znalazł namacalny dowód istnienia skarbu, był Artur
Gissler, który w pobliżu Wafer Bay znalazł
hiszpańskiego złotego dublona Karola III z 1788. To
znalezisko prześladowało Gisslera przez ponad
dwadzieścia lat, które z uporem spędził na wyspie,
szukając i witając każdą nową ekipę poszukiwawczą,
jak widmo z pirackiej przeszłości.
Na Wyspie Kokosowej straciło życie i pieniądze
wiele osób i jest możliwe, że skarby nigdy nie zostaną
odnalezione. Pewne jest jednak, że Mary Dear
wypłynęła wyładowana skarbami i, że nie miała ich na
pokładzie, gdy została zatrzymana na Wyspie
Kokosowej. Są tylko dwa miejsca, gdzie można było
rozładować skarby (zatoki Wafer i Chatham); jest
mało prawdopodobne że tak potężny ładunek został
zabrany w głąb lądu. Powinno się zawęzić obszar
poszukiwań i wyznaczyć w tym rejonie najbardziej
prawdopodobne miejsca ukrycia. Używając
najnowszych typów wykrywaczy, które nie były
dostępne dla poprzednich ekspedycji, można będzie
spróbować znaleźć ten legendarny skarb.
Zanim jednak zdecydujemy się zaatakować Wyspę
Kokosową, konieczne jest zdobycie pozwolenia od
rządu południowej prowincji Kostaryki, a na to
potrzeba gotówki i zgody na podzielenie się po
połowie z rządem Kostaryki. Dzisiejsza cena
zaginionego ładunku Mary Dear ma wynosić ponad
miliard dolarów! W grze o taką stawkę na pewno będą
podjęte kolejne próby a nowoczesny sprzęt pozwoli na
osiągnięcie sukcesu. Mam nadzieję, że to ja będę tym
szczęściarzem.
Wyspa Kokosowa jest jedną z dwóch najbardziej
znanych „wysp skarbów" na świecie. Ta druga, to
niewielka Wyspa Dębów u wybrzeży Nowej Szkocji.
O wysepce i tajemniczej „studni pieniędzy", odkrytej
w 1795 roku i od tego czasu niemal ciągle
eksplorowanej, napisano już chyba więcej, niż o
jakimkolwiek skarbie na świecie.
„Studnia" na Wyspie Dębowej została odkryta przez
trzech chłopców. Zauważyli oni koliste wgłębienie
pod dębem i ślady po łańcuchach, które były
wcześniej zawieszone na konarach drzewa. Historia
wszystkich wykopalisk w ciągu kolejnych lat to temat
na odrębną książkę, ale to, co odnaleziono, można
opisać w skrócie: dziura była pionowym szybem,
około czterech i pół metra średnicy, z platformami z
grubych dębowych desek ułożonych co trzy metry,
pod niektórymi z nich znajdowała się warstwa węgla,
włókien kokosowych lub szkutniczego kitu. Na
platformie ułożonej na dwudziestu siedmiu metrach
znaleziono kamień zapisany dziwnymi hieroglifami,
których nigdy nie udało się rozszyfrować (kamień
później zaginął). Na 32 metrach badania wykazały
obecność skrzyń bądź beczek wypełnionych czymś
metalowym; nieco poniżej znaleziono kamień w
kształcie serca. Niestety, na poziomie około
trzydziestu metrów, szyb uległ zalaniu, co
powstrzymało dalsze kopanie i doprowadziło do
kolejnego, jeszcze bardziej niezwykłego odkrycia.
Ktokolwiek wykopał szyb, skonstruował również dwa
podziemne kanały odwadniające, które miały też za
zadanie zalanie szybu, jeśli kopiący przekroczą
warstwę głębokość trzydziestu metrów. Późniejsze
ekspedycje zaatakowały studnię z różnymi planami,
zakładającymi wykopanie szybów równoległych i
zablokowanie kanałów odwadniających, ale wszystkie
spełzły na niczym. Próby wiercenia pod wodą
przyniosły kolejne zagadki trzy ogniwa złotego
łańcucha kawałki pergaminu i na głębokości około
czterdziestu pięciu metrów stary gwizdek, a tuż pod
spodem małe pomieszczenie wypełnione cementem!
Niedawne wiercenia dotarły jeszcze głębiej i znalazły
kolejne niezwykłe dowody, w tym ciężką drewnianą
platformę na głębokości sześćdziesięciu czterech
metrów. Niewielka kamera telewizyjna, opuszczona w
głąb szybu i przez otwór w tej platformie, odkryła
kilka drewnianych skrzyń, kilof i coś, co wyglądało na
bardzo dobrze zachowaną ludzką rękę!
Wydano miliony na jak do tej pory bezowocne
próby wydobycia skarbu, który jak wszyscy sądzą,
musi znajdować się gdzieś w głębi tego niezwykłego
szybu--studni. Istnieje wiele teorii, które starają się
wyjaśnić, jak ten konstrukcyjny wyczyn, trudny do
powtórzenia nawet przy użyciu dzisiejszej technologii,
mógł powstać czterysta lat temu i to bez żadnej o nim
wzmianki w tamtych czasach! Najpopularniejsza
teoria mówi o załodze jednego lub kilku pirackich
statków, może nawet tych dowodzonych przez
kapitana Kidda. Dowody rzeczywiście wskazują na
statki z wód tropikalnych, na przykład wykorzystano
olbrzymie ilości włókna kokosowego przy budowie
kanałów zalewowych, choć najbliższe palmy
kokosowe rosną setki kilometrów na południe.
Zakłada się także, że tylko piraci, być może przy
pomocy indiańskich niewolników, których po
zakończeniu pracy zabili, mogliby zrealizować
budowę w kompletnej tajemnicy.
Inna teoria mówi o francuskich klejnotach
koronnych, które zaginęły wtedy, gdy powstała
najniższa warstwa odwiertu. Potwierdza to badanie
próbek metodą węgla C14. Teoria ta zakłada, że żaden
pirat nie zadałby sobie tyle niebywałego trudu, by
zakopać łupy zwłaszcza że sposób budowy
praktycznie wykluczał późniejsze odzyskanie skarbu.
Uważa się, że tylko duża, dobrze wyposażona i
oficjalna ekspedycja, w której skład wchodziliby też
doświadczeni inżynierowie, mogłaby tego dokonać, i
że tylko zabezpieczenie narodowego skarbu byłoby
usprawiedliwieniem dla tego przedsięwzięcia. Ale, w
jaki sposób cała sprawa została utrzymana w
tajemnicy wydaje się, że członkowie tajnej misji
mogli wykopać szyb, zasypać go, a potem zatonąć z
całą załogą statku. Wszystkie możliwe wyjaśnienia są
niesamowite, ale osobiście uważam, że to ostatnie jest
najbardziej prawdopodobne.
Z pewnością ktoś wykopał tę studnię, skonstruował
kanały, a ci, którzy to zrobili, musieli mieć poważne
powody, by podjąć się takiego wyzwania. Być może
nigdy nie poznamy tajemnicy, ale współczesny sprzęt
wiertniczy jest w stanie osiągnąć to, co nie udało się
poprzednim ekspedycjom. Choć sądzę, że ten skarb
jest poza zasięgiem każdego, kto nie posiada
odpowiednio dużych pieniędzy.
Konieczność wielkich inwestycji w sprzęt i ludzi, a
także udział władz, nieunikniony przy takich
projektach, powstrzymywały mnie od poszukiwania
skarbów podwodnych. Choć pewne jest, że tysiące
wraków wyładowanych skarbami wciąż spoczywają
na dnie. Operacje wydobywcze są kosztowne,
długotrwałe i utrudnione, bo jak odróżnić statek
wiozący cenny ładunek od statków, które w
ładowniach nie miały nic więcej oprócz rumu i
melasy. Zostawiam je specjalnym i odpowiednio
wyposażonym grupom wydobywczym - możliwe, że z
jednym wyjątkiem.<br><br>
<p class="artykul">RAFY GLOVER i KEYS<br>
, leżące w pobliżu
brzegów Brytyjskiego Hondurasu, tworzą najdłuższą
barierę raf na zachodniej półkuli, drugą co do
wielkości po australijskiej Wielkiej Rafie Koralowej.
Kiedy piraci i Hiszpanie wyprawiali się wzdłuż rafy,
na północ, walka ze wschodnimi wiatrami kończyła
się dla nich często katastrofą.
Hiszpański galeon był najbardziej niezdarnym,
trudnym do prowadzenia i źle zbalastowanym
statkiem, jaki pływał kiedykolwiek po otwartym
morzu. Ponieważ żegluga pod wiatr była prawie
niemożliwa, kapitanowie nie mieli wyboru i musieli
korzystać z wiatrów handlowych. Statki odpływały,
więc na przykład z Portobelo w Panamie, ale
bogactwa Peru i Filipin, najpierw dowożono do miasta
Panama, położonego po stronie Pacyfiku, potem
dostarczano lądem na stronę karaibską. Transportując
skarby z Cartageny, Portobelo i Nombre de Dios,
galeony trzymały się wybrzeży, podążając na północ,
na spotkanie z flotyllami z Veracruz, a potem wraz z
nimi ruszały w drogę do Hiszpanii.
Logika nawigacyjna nakazywałaby obrać kierunek
północny na Hawanę. Jednak taki kurs kierowałby
galeony na południe i zachód, w bliskiej odległości od
Jamajki, gdzie stawały się łatwym łupem dla
mniejszych, ale bardziej zwrotnych statków pirackich
z Port Royal. Z tego powodu hiszpańskie statki
kierując się na zachód trzymały się wybrzeża. Gdy
docierały do Zatoki Honduraskiej, były zmuszone do
żeglugi po stosunkowo wąskim przesmyku pomiędzy
wyspami Bay a rafami. Nagły sztorm mógł wtedy
pokonać nawet najlepszych marynarzy i mimo
intensywnego wysiłku kapitan wraz z okrętem mogli
osiąść na ostrej rafie koralowej. Wraki wzdłuż rafy
były zwykle spisane na straty i niczego nie
odzyskiwano.
Niezliczone miliony w złocie i srebrze zalegają w
płytkiej wodzie wzdłuż wschodniego krańca Glover
Four Keys*(5) są prawie nieznane wśród
współczesnych poszukiwaczy skarbów. Prowadzono
poszukiwania i operacje wydobywcze przez trzysta lat
na wyspach Windward i Leeward, ale tak płytkie rafy
mogą być bogatsze w zatopione skarby niż reszta
Karaibów.
Mimo mojej niechęci do poszukiwań pod wodą,
wyruszyłem raz na rafy na rekonesans. Był to lipiec
1966, pora roku, w której ustają wiatry i powierzchnia
morza jest zwykle gładka. Wciąż odzyskiwałem
zdrowie po przygodzie na rzece Paulaya
zdecydowałem, że weekendowa wycieczka poprawi
mi nastrój. Wynająłem nową łódź Jeffa Tree, która
została częściowo sfinansowana dzięki naszym
znaleziskom w Port Royal dwa lata wcześniej.
Zabrałem ze sobą Wilkie Coopera, z wysp Bay,
którego umiejętności jako nurka łowiącego homary
mogły się bardzo przydać przy poszukiwaniu wraków.
Wypłynęliśmy z Oakridge wieczorem przy pełni
księżyca i gładkim morzu. Z zachodniego krańca
Roatanu ruszyliśmy na północny koniec rafy Glover,
przypływając tam w południe następnego dnia. Choć
miałem ze sobą dwie mapy opisujące mniej więcej
położenie wraków, byłem umiarkowanym optymistą.
Tak czy inaczej nasz sprzęt składał się jedynie z
masek i płetw oraz harpunów, więc wydobycie
czegokolwiek nie wchodziło w rachubę.
Na północnym krańcu rafy są dwa fragmenty
koralowca, wystające powyżej wody nawet po
przypływie, które przez trzysta lat nazywano na
mapach The Two Spots. Jedna z moich map
wskazywała na dwa wraki w pobliżu tego punktu,
więc gdy w zasięgu wzroku ukazały się skały, Wilkie
ja założyliśmy maski, weszliśmy do wody
popłynęliśmy wzdłuż krawędzi rafy za łodzią.
Woda była kryształowo czysta i wydawało mi się,
że jest tu więcej ryb niż gdziekolwiek na Karaibach.
Wszystkie tropikalne ryby, które znałem występowały
tu w dużych ilościach. Tak musiały wyglądać
wszystkie rafy koralowe na Karaibach, zanim przybyli
tam turyści z harpunami. Na tutejszych rafach nie
łowili nawet tubylcy.
Niecałe dziesięć minut po wejściu do wody Wilkie
chwycił mnie za ramię i wskazał na coś harpunem. Na
dnie, jakieś piętnaście metrów pod nami, leżała
potężna kotwica, widoczna wyraźnie na tle piasku
koralowców. Z jej drewnianej części nic nie zostało,
ale sam hak tkwił w tej samej pozycji, w jakiej został
rzucony przez załogę usiłującą powstrzymać statek od
wpłynięcia na rafy. Widząc, że kotwica pochylona jest
<br><br></p>
(5) Można je dojrzeć
na mapie Thomasa
Jefferyego z 1775 roku.<br><br>
<p class="artykul">w kierunku rafy, popłynęliśmy w kierunku płycizny.
Statek poszedł na dno około stu metrów od kotwicy,
gdzie głębokość osiągała zaledwie sześć metrów. Nie
pozostały już żadne drewniane elementy, ale miejsce
spoczynku okrętu było rozpoznawalne dzięki leżącym
w prostej linii kamieniom balastowym*(6).
To musiała być duża jednostka. Dookoła wraku
leżały porozrzucane działa, mocno obrośnięte
koralowcem. Przez kilka minut szukaliśmy małego
działa, najlepiej z brązu, które moglibyśmy wciągnąć
do łodzi, ale widać było tylko duże żelazne sztuki.
Cokolwiek ten statek przewoził, leżało teraz
przysypane piaskiem i koralowcami.
Jeff na widok niebezpiecznych rekinów miał
włączyć silnik łodzi, bo dźwięk rozchodzi się bardzo
daleko pod wodą. Gdy usłyszeliśmy pracę motoru,
zdecydowaliśmy się odłożyć na razie poszukiwania i
wrócić do łodzi. Wcześniej widzieliśmy niegroźne
rekiny z gatunku pielęgnic ale teraz zobaczyliśmy,
dlaczego Jeff zaczął się niepokoić. Bardzo duży rekin
młot okrążał powoli łódź. Razem z Wilkiem
ułożyliśmy się nieruchomo na powierzchni wody,
przyglądając się, jak Jeff próbuje odstraszyć rekina.
Najpierw w stronę rekina poleciała kamizelka
ratunkowa, chwilę potem Jeff rzucił pięciogalonowy
kanister z paliwem, ale rekin dalej krążył
niewzruszony. Nagle wielkie cielsko zanurkowało i
odpłynęło. Gdy Jeff pomagał nam wspiąć się po
drabince na łódź, wyjaśnił dziwne zachowanie rekina.
Widząc, że nie uda mu się go przestraszyć, wrzucił do
wody z drugiej strony łodzi dużą rybę, którą złowiłem
rano.
Po lunchu nie zobaczyliśmy już groźnego rekina,
więc postanowiliśmy kontynuować eksplorację rafy.
Jeszcze dwukrotnie tego popołudnia widzieliśmy duże
rekiny, ale byliśmy tak zafascynowani rafą, że
zignorowaliśmy je, one zrobiły to samo. W niecałe
trzy godzinyznaleźliśmy kolejne trzy bardzo stare
wraki. Na kamieniach balastowych jednego z nich
leżało małe działo i postanowiliśmy spróbować
wciągnąć je na pokład łodzi. Jeff spuścił linę, a Wilkie
obwiązał działo, które dość łatwo oderwało się od
częściowo porastających je koralowców. Zaczęliśmy
wciągać je na pokład. Choć działo miało niewiele
ponad metr długości, musiało ważyć grubo ponad
dwieście kilogramów. Mimo wysiłków, nie mogliśmy
wyciągnąć go z wody, więc z żalem pozwoliliśmy mu
opaść na dno. Zakotwiczyliśmy tam na noc i rankiem
ruszyliśmy z powrotem na Roatan.
Na długości około półtora kilometra zauważyliśmy
pozostałości po czterech wrakach. Rafa ma dwieście
czterdzieści kilometrów długości i dawne mapy
ukazują wraki na całej jej długości. Dla tych, którzy
preferują podwodne poszukiwania skarbów nie ma
chyba lepszego terenu na łowy niż rafy Glover i Four
Keys w północno-zachodnich Karaibach. Może kiedyś
tam powrócę, choć nie liczę na to za bardzo. Moją
pierwszą miłością są skarby Inków i ich przodków.
Jedno miejsce, o którym wiem, w Hondurasie, że jest
pełne złota i całkiem możliwe, że jako jedyna osoba
znam jego położenie.<br><br>
<p class="artykul">ST. JORGE DE OLANCHO<br>

zostało założone
przez Hiszpanów w roku 1530, jako punkt zborny
złota wydobywanego przez niewolników z kilku rzek
w północnym Hondurasie. Miasto leżało na
zachodnim brzegu rzeki Olancho, w górze rzeki, gdzie
łączyła się ona z rzeką Guayape. Ponad trzy kilometry
na północ od miasta wznosiła się niedostępna góra
zwana El Bo-queron. Dwa razy w roku złoto było
ładowane na juczne zwierzęta i ruszało w gęstą
dżunglę do portowego miasta Trujillo, gdzie było
odbierane przez hiszpańskie galeony po drodze do
Panamy lub Hawany.
Do roku 1611 w St. Jorge de Olancho żyło cztery
tysiące Hiszpanów i kilka tysięcy indiańskich
robotników. Życie w tym rejonie było ciężkie.
Temperatura latem dochodziła prawie do czterdziestu
stopni, a zimowe deszcze zamieniały spokojne rzeki i
strumienie w rwące potoki. Zaopatrzenie wysyłane z
Panamy rzadko docierało do osadników, bo Indianie
ze szczepu Paya żyjący w dżungli regularnie napadali
na konwoje z zapasami. Hiszpanie zdecydowali się
więc na produkcję najróżniejszych przedmiotów
pierwszej potrzeby ze złota którego mieli pod
dostatkiem. Strzemiona, przedmioty kuchenne, guziki,
sprzączki, zawiasy, a nawet sztućce, wszystko to było
produkowane z kruszcu, którego obfitość
potwierdzały raporty wysłane do Hiszpanii przez
księży z Olancho.
W styczniu 1611, w czasie pory deszczowej,
potężne trzęsienie ziemi dotknęło rozległy rejon
Hondurasu. Zbocze El Boąueron od strony rzeki
osłabione przez deszcze i poruszone przez trzęsienie
ziemi runęło w wąski kanion rzeki Olancho. Tysiące
ton skał i wulkanicznej gleby zablokowało rzekę,
kompletnie tamując jej bieg. Kataklizm spustoszył
miasto. Większość ceglanych budynków została
zniszczona lub poważnie uszkodzona i wielu
Hiszpanów zginęło pod gruzami solidnych domów,
podczas gdy przykryte liśćmi z palm szałasy Indian
nie ucierpiały. W nocy, zaledwie sześć godzin po
trzęsieniu ziemi, ci, którzy je przetrwali, usłyszeli
przerażający dźwięk. Wezbrana rzeka Olancho
utworzyła jezioro i ciśnienie gwałtownie rosnącej
wody przerwało tamę. W ciągu kilku minut ściana
wody runęła w dół, dopełniając dzieła zniszczenia St.
Jorge de Olancho.
Katastrofę przeżyło niespełna dwustu Hiszpanów.
Ruiny niegdyś kwitnącego miasta zostały opuszczone
i ci, którzy przetrwali, udali się na północny zachód,
zakładając tam istniejące do dziś miasto Olanchito
(Małe Olancho).
Uzbrojony w raport z 1857 roku, sporządzony przez
angielskiego inżyniera górnictwa Williama V. Wellsa, i
kolekcję map z siedemnastego i osiemnastego wieku,
postanowiłem poszukać lokalizacji starego miasta.
Wells, który badał możliwości wydobywania złota na
zlecenie kalifornijskiej grupy wydobywczej, został
doprowadzony do ruin przez Indian. Opisał, że kilka
ceglanych ścian wciąż stało i że dało się rozpoznać
miejsce, gdzie kiedyś znajdował się główny skwer.
Nie miałem pojęcia, czy te ściany wciąż będą stały,
ponad sto lat po raporcie Wellsa, ale ponieważ rejon,<br><br></p>

(6) Natura nie układa
kamieni w symetrycznych
grupach w linii prostej
więc można po tym
rozpoznać miejsce, w
którym leży wrak.<br><br>
<p class="artykul">Robin Moore i Howard Jennings - ŁOWCY SKARBÓW
w którym mogło się znajdować miasto, został
znacznie zawężony przez jego położenie względem
rzeki i dystans od El Boqueron, gra zdawała się być
warta świeczki. Było niemal pewne, że w ruinach
musiała leżeć pogrzebana fortuna. Oprócz setek
złotych przedmiotów i złota przygotowanego do
transportu do Trujillo mówiło się o kolejnej złotej
figurze Matki Boskiej naturalnych rozmiarów,
pozostającej w ruinach.
W 1965, czekając na ukończenie prac nad
pogłębiarką, którą miałem zabrać nad rzekę Paulaya,
zdecydowałem się spędzić kilka dni na
poszukiwaniach tego miejsca. Zabierając ze sobą
Wilkie Coopera jako tłumacza, przejechałem prawie
dwieście kilometrów po brudnych, zakurzonych,
dziurawych i niebezpiecznych drogach, do miasta
Jutipalca w Hondurasie. Zostawiliśmy tam land rovera
jako depozyt za wynajęte konie i następnego ranka
ruszyliśmy w stronę El Boqueron wyrastającego
wyraźnie z dżungli dwadzieścia cztery kilometry na
wschód. Posuwając się dobrym szlakiem, dotarliśmy
do podnóża góry w południe i rozłożyliśmy obóz nad
rzeką Olancho. Raport wskazywał na to, że Wells nie
miał żadnych problemów ze znalezieniem Indian,
którzy mogli go doprowadzić do ruin, i sądziłem, że
my także nie będziemy mieli z tym kłopotu. Jednak po
czterech dniach wędrowania w górę i w dół rzeki,
wypytywania Indian na obu brzegach, nie znaleźliśmy
nikogo, kto widziałby ruiny opisywane przez Wellsa.
Jedynym prawdopodobnym wytłumaczeniem były
obfite roczne opady deszczu, które pewnie rozmyły do
końca ruiny.
Z wczesnych opisów miasta wiedziałem, że
powinno znajdować się poniżej El Boąueron, na
zachodnim brzegu Olancho, przed ujściem do rzeki
Guayape. Trzeba było przeszukać pięć kilometrów
gęstej dżungli, w której roiło się od węży. Wynająłem
ośmiu Indian, by wycinali szlaki przez busz, i po
czterech dniach pracy dotarliśmy do płaskiego terenu
rozciągającego się z dala od rzeki, ponad trzy
kilometry poniżej El Boqueron.
Gdy oczyściliśmy płaski kawałek, ukazały się
fragmenty starych ścian. Wkrótce było widać
fundamenty wielu budynków. Tutaj leżało Olancho,
byłem o tym przekonany. Chciałem tam zostać i
przeszukać miasto, ale nie miałem ze sobą
wykrywaczy, a bez nich nie mogłem wiele zrobić. Z
żalem zanotowałem położenie miasta i wróciłem do
San Pedro Sula, by dokończyć pracę nad pogłębiarką.
Znalezienie zaginionego miasta i świadomość, że
przede mną nie dotarł tam żaden poszukiwacz
skarbów, dawał mi prawie pełną satysfakcję. Teraz
dżungla znowu zarosła miasto i ukryła bogactwo
zalegające pod ruinami. Być może wrócę tam któregoś
dnia lub ktoś czytający tę książkę odnajdzie skarby St.
Jorge de Olancho.
W tym i poprzednich rozdziałach wskazywałem na
rejony, a nawet konkretne miejsca, spoczywają
znaczne skarby. Wciąż jestem pewien, że na Morant
Keys można znaleźć pirackie skarby i współczesne
wykrywacze metalu są już wystarczająco dokładne, by
tego dokonać, nawet w pobliżu słonej wody. W rzece
Paulaya wciąż znajduje się złoto i nie mam
wątpliwości, że są w Ekwadorze rzeki, w których co
roku wraz z deszczem z gór wypłukiwane są
szmaragdy. Jest też pozostawiona przez ekspedycję
Mitchell-Hedgesa trzecia skrzynia na wyspie Roatan.
Kiedy mieszkałem nie zależało mi na kłopotach z
lokalnymi władzami. Jednak często myślałem o tej
skrzyni i może pewnego dnia...
Wreszcie, trzeba oczywiście powiedzieć o
gigantycznej ilości skarbów ukrytych w starożytnych
kurhanach i grobowcach w Peru, Kolumbii,
Ekwadorze i większości Ameryki Centralnej, aż do
półwyspu Jukatan. Nawet nie ruszyłem czubka góry
lodowej tych niesamowitych bogactw pozostawionych
temu wieki przez ludzi należących do różnych
cywilizacji i nie dałbym rady tego zrobić w ciągu
tuzina żyć. Ale próbowałem i będę dalej próbował i
być może znowu odczuję satysfakcję z odnalezienia
skarbów starożytności, pokazania ich światu i
oglądania ich w którymś z wielkich muzeów w USA
lub Europie. Korzyści finansowe, choć często znaczne
i nie do pogardzenia, to tylko jeden z powodów, dla
których szukam skarbów. Przygoda w niedostępnych
rejonach świata, rezultaty trwających tygodniami
badań i niezwykłe uczucia towarzyszące odkryciu są
tym, co sprawia, że wciąż powracam do miejsc, do
których dotarło niewielu ludzi. To będę pamiętał wiele
lat później, a na widok znalezionych przez siebie
przedmiotów będę odczuwał dumę, że przyczyniłem
się do poznania naszej przeszłości.
Poszukiwacze skarbów byli od dawna oskarżani
o zakłócanie badań naukowych poprzez okradanie
grobowców i niszczenie stanowisk archeologicznych.
Prawda jest taka, że to właśnie poszukiwacze skarbów
bardzo często odkrywają takie miejsca, jak Coaąue.
o tak jak w Coaąue większość poszukiwaczy kopie
ostrożnie, naruszając stosunkowo niewielki obszar i
wyciągając jedynie skromną część wszystkich
materiałów dostępnych do badań archeologicznych. W
Coaąue otworzyłem mniej niż pięćdziesiąt grobów z
setek tysięcy, które muszą się tam znajdować. Jest
wystarczająco dużo miejsca na archeologiczne
badania artefaktów i kultury tego starożytnego miasta,
teraz, kiedy zostało ono odkryte i częściowo
spenetrowane - przez poszukiwacza skarbów.
Przecież wielu znanych archeologów to też
poszukiwacze skarbów i wiele największych odkryć
naszych czasów zostało dokonanych przez ludzi,
którzy byli bardziej łowcami przygód niż
naukowcami. Starożytna Troja została odkryta przez
Heinricha Schliemanna, który wywiózł z niej fortunę
w złocie; Wenus z Milo przemycił z Grecji człowiek o
nazwisku Brest i dostarczył do Luwru (a tam od razu
zgubiono kilka ważnych fragmentów rzeźby); sir
Tomkyns Hilgrove Turner dostał kamień z Rosetty
jako łup wojenny podczas kampanii napoleońskiej;
Giovanni Belzoni, który prowadził wykopaliska w
Abu Simbel i otworzył drugą piramidę, był przede
wszystkim poszukiwaczem skarbów i showmenem;
dwieście skrzyń materiału „znalezionego" na
Akropolu przyniosło lordowi Elginowi nagrodę
trzydziestu pięciu tysięcy funtów od brytyjskiego
parlamentu. Ocenia się, że aż osiemdziesiąt pięć
procent starożytnych zabytków w zbiorach British
Museum zostało nielegalnie wywiezione z kraju
pochodzenia i potem zakupione przez to muzeum.
Kurator muzeum w Cleveland ocenia, że
dziewięćdziesiąt procent zabytków w każdym
muzeum może pochodzić z takich źródeł.
Czy popełniłem świętokradztwo przez naruszenie
spokoju zmarłych? Minęły tysiące lat, powstawały i
upadały całe cywilizacje, o których nie dowiemy się
prawie niczego, jeśli nie będziemy badać należących
do nich przedmiotów codziennego użytku. Jedynym
sposobem są prowadzone ostrożnie badania
wykopaliskowe. Czy praca archeologa jest mniejszym
świętokradztwem niż poszukiwanie skarbów. W
rzeczywistości to właśnie poszukiwacz skarbów, z
ograniczonymi środkami i pełną wiedzą na temat
wartości starożytnych przedmiotów, nie narusza
bardziej miejsca wykopalisk niż wakacyjne armie
ochoczych studentów z łopatą i kilofem.
Na oskarżenie jakobym był włóczykijem i
nieodpowiedzialnym awanturnikiem, mogę tylko
odpowiedzieć, że pewnie przyczyniłem się bardziej do
rozwoju wiedzy i nauki, niż gdybym pracował w
<img style="float: right; margin-top:15px; margin-bottom:15px; margin-left:15px; margin-right:15px " src="obrazki/lowcy.jpg">
jakimś biurze, nie wspominając o tym, że zarobiłbym
dużo mniej pieniędzy.
Nie żałuję ani jednej minuty spędzonej w pogoni za
przygodą jako łowca skarbów. Mam tylko nadzieję, że
przede mną jeszcze wiele lat, by poświęcić się
wybranemu zajęciu.
Wciąż jest jeszcze tak wiele do odkrycia!</p><br><br>

Dla naszych córek, Lynn i Margo.<br>
Obaj wyrażamy wdzięczność dla naszego wieloletniego
przyjaciela Ala Dempseya. Al był naszą ostoją w
Miami
dokąd zawsze mogliśmy się udać po pomoc, która była
bezcenna
podczas powstawania tej książki.<br>
<p class="artykul">Robin Moore i Howar Jennings</p><br><br><br>

Książka „Łowcy Skarbów” ukazała się nakładem
Instytutu Wydawniczego „Erica” i jest dostępna w
każdej dobrej księgarni.<br><br><br>

Powieść "Łowcy Skarbów" napisana została przez zawodowego pisarza (Moore)
oraz zawodowego "awanturnika" (Jennings). W całości oparta na doświadczeniach
autorów, co czyni ją wiarygodną. Opisuje początki poszukiwania skarbów w
Ameryce Południowej, przemyt i inne przygody z czasów, kiedy jeszcze niewiele
osób się tym zajmowało.<br><br>






















<!-- ***************KONIEC TREŚCI STRONY*************** -->





<BR><BR><BR>
<a  class="sectionHead" HREF="spisTresci.html">Powrót do spisu treści.</A>
<BR><BR><BR><BR><BR>
<!-- Stopka -->
<div id="bottomMenu">
<a href="http://www.thesaurus.com.pl">Copyright &#169 by Thesaurus News 2007.</a><br>
<a href="http://www.thesaurus.com.pl">All Rights reserved &#174</a>
</div>
<!-- Koniec stopki -->


<!-- Statystyki -->
<script type="text/javascript">
var gaJsHost = (("https:" == document.location.protocol) ? "https://ssl." : "http://www.");
document.write(unescape("%3Cscript src='" + gaJsHost + "google-analytics.com/ga.js' type='text/javascript'%3E%3C/script%3E"));
</script>
<script type="text/javascript">
try {
var pageTracker = _gat._getTracker("UA-7157373-2");
pageTracker._trackPageview();
} catch(err) {}</script>
<!-- Koniec statystyki -->


</BODY>
</HTML>
�