<!DOCTYPE html PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Transitional//EN"
"http://www.w3.org/TR/xhtml1/DTD/xhtml1-transitional.dtd">
<HEAD>


<META HTTP-EQUIV="Content-type" CONTENT="text/html; charset=iso-8859-2">
<META NAME="moneta, skarb, guzik, klamra, medalik, poszukiwanie " CONTENT="Pierwszy w Polsce internetowy magazyn dla poszukiwaczy skarbów. Tworzony przez pasjonatów i dla pasjonatów.">
<META NAME="Author" CONTENT="Vincent Vega 69">
<LINK title="Thesaurus News" media=screen href="obrazki/layout.css" rel=stylesheet>
<TITLE>Thesaurus News</TITLE>
</HEAD>

<BODY>

<!-- Tabela nagłówka -->

<TABLE ALIGN="CENTER" VALIGN="TOP" WIDTH="100%" HEIGHT="0" CELLSPACING="0" CELLPADDING="0" BORDER="0" FRAME="BOX" RULES="none">
 <TR>
	<TD width="25%"><span class="subHead1">
	   <img class="floatLeft" src="obrazki/numer4.gif">
		 <!--<script type="text/javascript">
var uri = 'http://imppl.tradedoubler.com/imp?type(img)g(16649260)a(1325039)' + new String (Math.random()).substring (2, 11);
document.write('<a href="http://clk.tradedoubler.com/click?p=22131&a=1325039&g=16649260" target="_blank"><img src="'+uri+'" border=0></a>');
</script>-->
	</span></TD>
	
	<TD width="50%">
	<p class="testowy">
		  <!-- Motto -->
		  "...Je&#347;li s&#261;dzisz, że chciałby&#347; być poszukiwaczem, ale nie jeste&#347; pewien czy żona będzie z tego zadowolona, albo w&#261;tpisz czy mógłby&#347; spędzać tyle czasu poza swoj&#261; regularn&#261; prac&#261; lub obawiasz się, że jako kobieta stracisz czę&#347;ć swojej kobieco&#347;ci, to w rzeczywisto&#347;ci wybór już został dokonany. Poszukiwanie skarbów jest bowiem nie tyle zawodem, co stylem życia..." 
    
		   <!-- Autor motto -->
	<br><SPAN id=quoteAuthor>
		  - Howard Jennings
	</span>
	</TD>
	    
	<TD width="25%"><div id="okladkaGora"><a href="http://www.thesaurus.com.pl/gazeta/numer4/index.html"><img class="floatRight" src="obrazki/okladka_numer_4.jpg"></a></div>
	</TD>
 </TR>
</TABLE>

<!-- Tabela logo -->
<TABLE ALIGN="CENTER" VALIGN="TOP" WIDTH="100%" HEIGHT="0" CELLSPACING="0" CELLPADDING="0" BORDER="0" FRAME="BOX" RULES="NONE">
 <TR>
	<TD width="25%"><IMG SRC="obrazki/10pion.gif"></TD>
	<TD width="50%"><IMG SRC="obrazki/10pion.gif"></TD>
	<TD width="25%"><IMG SRC="obrazki/10pion.gif"></TD>
 </TR>
</TABLE>

<!-- Tabela logo -->
<TABLE ALIGN="CENTER" VALIGN="TOP" WIDTH="100%" HEIGHT="0" CELLSPACING="0" CELLPADDING="0" BORDER="0" FRAME="BOX" RULES="NONE">
 <TR>
	<TD width="25%"><IMG SRC="obrazki/zero.gif"></TD>
	<TD width="50%"><a HREF="http://www.thesaurus.com.pl/gazeta/numer4/index.html"><IMG SRC="obrazki/logo.jpeg" WIDTH="600" HEIGHT="150" BORDER="0"></A></TD>
	<TD width="25%"><IMG SRC="obrazki/zero.gif"></TD>
 </TR>
</TABLE>




<!-- ***************TREŚĆ STRONY*************** -->

<div class="centerSectionHeadMain" align="center">
WEHRMACHT 1942/1943:                
</div>

<div id="centerColumn" align="center">
	   <span style="font-weight: bold; TEXT-DECORATION: underline">
SPECJALNE UMUNDUROWANIE ZIMOWE<br>Bogusław Perzyk
	   </span></DIV>
<BR><BR>

Gdzieś na Froncie
wschodnim, styczeń 1943
roku dwaj żołnierze
niemieccy w nowym
umundurowaniu wz.1942
Oficer z lewej strony
posiada kurtkę, w wersji
biało/zielona. Na lewych
rękach założone są opaski
służące do rozpoznawania
własnych wojsk (czarne i
czerwone na jednej lub
obu rękach - rożne
kombinacie). Kurtki
posiadają na rękawach
fabrycznie przyszywane
guziki służące do
przypinania opasek.
Hełmy przemalowane na
kolor maskujący (CAW)<br>
<center><img style="float: center; margin-top:15px; margin-bottom:15px; margin-left:15px; margin-right:15px " src="obrazki/zimowcy.jpg"><br></center>
6 Grudnia 1941 roku Niemieckie Naczelne Dowództwo Sit Zbrojnych (OKW) wstrzymało natarcie na
Moskwę- Wkrótce S min hitlerowskich żołnierzy przeszło do obrony na całym froncie wschodnim,
liczącym wówczas około 40OO km długości. Genialny plan wojny błyskawicznej nie miał już szans
powodzenia. Pokrzyżowało go wiele czynników - jednym z nich była zima. Okazało się, że armia
niemiecka nie była przygotowana do prowadzenia działań ofensywnych w warunkach surowej
"rosyjskiej zimy".<br><br>
<p class="artykul">W dniach 21.07 - 10.08 1940 roku Hitler uzgodnił
z OKW ogólne założenia uderzenia na ZSRR W toku
błyskawicznej kampanii trwającej 3-4 miesiące, miała
zostać zniszczona Armia Czerwona oraz opanowane
główne centra gospodarcze i polityczne. Kliny
pancerne prące w zawrotnym tempie na wschód
wsparte lotnictwem miały niedopuszczać do tworzenia
ciągłych linii obrony, dezorganizować zaplecze oraz
uniemożliwiać wycofywanie się wojsk radzieckich w
głąb kraju Wędrujące kotły miało niszczyć lotnictwo a
resztki wyłapywać piechota 18.12.1940 roku Hitler
wydał dyrektywę nr 21 która zawierała główne
wytyczne kampanii wschodniej, do której
przygotowania należało zakończyć 15.05.1941roku.
09.01.1941 roku ustalono, że dzień ten jest
<img style="float: left; margin-top:15px; margin-bottom:15px; margin-left:15px; margin-right:15px " src="obrazki/zimowcy2.jpg">
orientacyjną datą ataku na ZSRR. Z wszystkich tych
założeń wynikało, że w połowie września wojska
niemieckie znajdą się na linii Archangielsk – rzeka
Wołga – Morze Czarne gdzie przygotuj zimowe leża.
Przeczekają w nich do wiosny, nie niepokojone już
przez pozbawiona sił i środków Armię Czerwona. W
tym czasie lotnictwo zniszczy resztki radzieckiego
przemysłu za Uralem oraz sparaliżuje transport. Tak
obezwładniony przeciwnik nie będzie w stanie stawiać
oporu wiosna 1942 roku
Konieczność zaangażowania sił przeciwko
Jugosławii i Grecji w kwietniu 1941 roku
spowodowała zmianę terminu uderzenia na ZSRR na
czerwiec. Przesuniecie rozpoczęcia działań bojowych
o miesiąc miało takie konsekwencje, że stracono
rezerwę czasu na wypadek opóźnień spowodowanych
nieprzewidywanym oporem wojsk radzieckich. Tym
sposobem mianoby osiągnąć rubież przewidywaną
planem 'Barbarossa' dokładnie z nastaniem zimy. Gra
była ryzykowna, lecz niemieckie dowództwo miało
absolutna pewność, że realizacja planów jest na tyle
realna, iż nie wymaga działań zabezpieczanych.
Podstawowymi, takimi działaniami powinno być
opracowanie specjalnej taktyki oraz wyposażenie
wojsk w umundurowanie i sprzęt umożliwiający
kontynuowanie walk zaczepnych zimą.
Z perspektywy dnia 22.06.1941 roku rzeczywiście
wszystko mogło wyglądać optymistycznie, ale na
początku listopada, gdy Rosjanie utrzymywali Leningrad,
Moskwę i przedpole Kaukazu za późno było na
zapobieżenie popełnionym błędom. Wehrmacht
wszedł około 1000 km w głąb ZSRR a do
wyznaczonej linii pozostało przeciętnie 700 km.
Armia Czerwona nie została obezwładniona, wiec
trudno było liczyć na to, że wojska przeczekają zimę
bezczynnie Walka w lekkich płaszczach me
zapowiadała się atrakcyjnie.<br><br>

<p class="artykul">Rosyjska zima<br>
Pierwsze przymrozki pojawiają się na terenie ZSRR
w rejonie dzisiejszej granicy z Polską 10.10. na linii
Leningrad – Kijów - Stalingrad 01.10. a w rejonie
Leningrad - Moskwa i dalej na wschód 20.09. Ostatnie
zaś przymrozki odpowiednio 20.04. 01.05 i 20.05.
<img style="float: right; margin-top:15px; margin-bottom:15px; margin-left:15px; margin-right:15px " src="obrazki/zimowiec.jpg">
Zima przyniosła długotrwałe mrozy przeplatane
niekiedy krótkimi odwilżami a uzupełnieniem są
śnieżyce i mgły. Maksymalne obniżenie temperatur
następuje w styczniu i lutym – przeciętne temperatury
na osi Leningrad - Stalingrad osiągają -10 stopni C
podczas, gdy w Niemczech tylko -4. W krytycznym
okresie nocami temperatura spada do -40 -50 stopni a
na dzień rośnie do -20 -30. W te najmroźniejsze dni
temperatura w Niemczech wynosi przeciętnie – 10
stopni C.
Czas zalegania pokrywy śnieżnej jest dłuższy, czym
bardziej na wschód. Na zachodnich peryferiach
ZSRR wynosi on 3 miesiące na południu Ukrainy i w
dolnym biegu Wołgi do 4; w centralnej części kraju do
4-6; na północy (Archan-gielsk) do 6-7 Dla
porównania w Niemczech przeciętnie 20 dni a
maksymalnie 1-2 miesiące. Grubość pokrywy w
południowej części ZSRR osią-ga -40 cm a w
Środkowej i półno-cnej 50 - 100 cm. Miejscami
tworzą się 2-3 metrowe zaspy.
Po przeanalizowaniu powyższych właściwości
‘rosyjskiej zimy’ ciekawostką wydaje się być fakt, że
wszystkie niemieckie instrukcje uparcie twierdziły, że
nie istnieje specjalna taktyka walk zimowych. Zima
ma nawet ułatwiać natarcie, gdyż zamarznięte błota i
rzeki łatwe są do forsowania. Jednocześnie te same
instrukcje mówiły, że pokrywa śniegu powyżej 30 cm
utrudnia działania piechocie i artylerii, a warstwa
powyżej 50 cm uniemożliwia działania wszystkich
wojsk na bezdrożach. W temperaturze poniżej -15 C
przestają działać rowerzyści i motocykliści. Przy
jakich temperaturach piechota staje się niezdolna do
walki, tego instrukcje nie określały.<br><br>

<p class="artykul">Umundurowanie<br>
Umundurowanie zimowe dla żołnierzy Wehrmachtu
było zestawem wypracowanym jeszcze przez armię
Pruską i wprowadzonym na przełomie stulecia, a
różniło się od niego barwa i krojem oraz drobnymi
uzupełnieniami. Oczywiście jego izolacyjność była
dostosowana do warunków klimatycznych panujących
w Niemczech i terytoriach ościennych Owe
"dostosowanie" było krytykowane nawet w czasie
pokoju, za zbytnie odchylenie w kierunku zachodnim.
Już w 1939 roku padały postulaty, że do działań na
Wschodzie siły zbrojne potrzebują specjalnych wojsk.
'Taki sam sweter i takie same rękawice z dzianiny
chronią niemieckiego żołnierza nad Renem i nad
Niemnem w zimowej porze roku. Te same cele
szkoleniowe ma osiągnąć dowódca kompanii w Tylży,
gdzie notuje się 63 dni mroźnych w roku co i Kolonii
z 9 dniami mrozu, albo i całkowicie bez temperatur
poniżej zera. W obliczu tych stwierdzeń, dziwnym ale
prawdziwym jest takt, że w ramach gigantycznych
przygotowań do opanowania ZSRR nie robiono nic
dla ulepszenia umundurowania.
Zima 1941/42 oraz 1942 roku zestaw
umundurowania polowego składał się z następujących
elementów:<br>
- komplet cieplej bielizny<br>
- koszula - furażerka sukienna (wz. 1934 lub
zmodyfikowana) kurtka i spodnie sukienne
(wz 1935 lub zmodyfikowane)<br>
- sweter wełniany trykotowy (wz 1936)<br>
- skarpety wełniane<br>
- rękawice wełniane trykotowe lub sukienne
szalokominiarka wełniana trykotowa<br>
- płaszcz sukienny (wz.1935 lub zmodyfikowany)<br>
- buty z cholewami lub trzewiki z getrami.<br>
<img style="float: left; margin-top:15px; margin-bottom:15px; margin-left:15px; margin-right:15px " src="obrazki/zimowcy_rys.jpg">
Wymieniony powyżej komplet dawał skuteczną
ochrono przy wietrze i kilkustopniowym mrozie. Przy
braku ruchu i on mógł być nieskuteczny, więc wojsko
posiadało dodatkowo do celów specjalnych, nieliczne
płaszcze w odmianie wartowniczej. Różniły się one od
standardowych, futrzanym podbiciem i przyszytym na
stałe kapturem.
W takim umundurowaniu Wehrmacht mógł jeszcze
walczyć skutecznie pod Moskwą i Leningradem w
końcu 1941 roku. Pod Moskwa w październiku
(trwały roztopy a mrozy rozpoczęły się dopiero 4
listopada. W grudniu nie były one większe jak -5
stopni C. Nagle jednak zaczęła spadać skuteczność
ofensywna wojsk niemieckich. Jedna z przyczyn był
bezwład działania służb kwatermistrzowskich,
obciążonych myślą o wojnie błyskawicznej. Niektóre
oddziały nie miały kontaktu ze swymi taborami, gdzie
większość żołnierzy pozostawiła płaszcze, a rękawic i
szalokominiarek wcześniej nie wydano. Na przykład
na początku października pod Leningradem, żołnierze
410 pp (269 DP) zamiast upragnionego końca
kampanii doczekali się przymrozków. Pozbawieni
płaszczy, skostniali, nad ranem łatwo byli brani do
niewoli przez radzieckich zwiadowców Walcząca pod
Moskwa 112 DP miała na początku grudnia w każdym
pułku ubytek po około 400 ludzi wskutek odmrożeń -
brak było rękawic i skarpet.
Dramat rozpoczął się w styczniu 1942 roku, gdy
Rosjanie przeszli do działań zaczepnych a wojska
niemieckie mimo uzupełnienia umundurowania nie
mogły w nim skutecznie funkcjonować. Dowódca
jednego z korpusów armijnych napisał w rozkazie:
,,Rosyjskie mrozy w większym stopniu usuwają z
szeregów naszych żołnierzy niż ogień przeciwnika’’<br><br><br></p>

Zbliżenia ilustrujące
szczegóły zabezpieczenia
<img style="float: right; margin-top:15px; margin-bottom:15px; margin-left:15px; margin-right:15px " src="obrazki/zimowcy_cb.jpg">
głowy przez standardowe
elementy umundurowania
– szalokominiarka
naciągnęła na głową,
podniesiony i zapięty
kołnierz płaszcza oraz
opuszczone klapy
furażerki. Przedstawiony
na zdjęciu jeniec -
szeregowy artylerii - nosi
obcą furażerkę z
wypustką barwy piechoty<br><br>
Rysunek sporządzony
w lutym 1943 roku przez
niemieckiego reportera
wojennego
Palmowskiego,
pokazujący różnorodność
noszonych na froncie
ochran głowy Kominiarki
wyposażone w maski na
twarz stosowano w czasie
największych mrozów. Na
szczególną uwagę
zasługuje wizerunek
kominiarki na dole -
rzadki model z zapinaną
na zatrzaski ostaną szyi i
podbródka.(CAW)<br><br>

W styczniu 1943 roku
nie wszędzie wraz
nowymi mundurami
docierało nowe obuwie
(często bywało
odwrotnie)
wykorzystywano nadal
środki zastępcze
widoczne na fotografii
,,buły baranie". Jak widać
samodzielne wdzianie
ubioru zimowego
wymagało czasu i
było takie łatwe.(CAW)<br><br><br>
<p class="artykul">Środki zaradcze<br>
<img style="float: left; margin-top:15px; margin-bottom:15px; margin-left:15px; margin-right:15px " src="obrazki/szejn.jpg">
Objawem trzeźwego spojrzenia na sytuacje na
froncie była wydana 16.10.1941 roku instrukcja
Specyfika marszu i walk w warunkach zimowych
oparta na doświadczeniach wojny radziecko- fińskiej
1939/40 Jednak nie tyle istotne było podanie wojskom
różnych sposobów ochrany przed zimnem, co również
przezwyciężenie wieloletnich
nawyków. Na przykład według dotychczasowych
instrukcji maszerować należało bez płaszczy, a
zakładało się je tylko w czasie odpoczynku.
W tym czasie na terenie Rzeszy i krajów
okupowanych przeprowadzono dorywczą zbiórkę
cieplej odzieży dla Wehrmachtu. W wydawanych
wojskom rozkazach można było przeczytać, że ,, jeśli
w oddziałach brakuje zimowego umundurowania to
każdy żołnierz i dowódca powinien przejawiać
inicjatywę w uzyskiwaniu potrzebnych rzeczy". Było
to oficjalne zezwolenie wojskom na kradzieże wśród
ludności cywilnej ZSRR.
Całość niemieckich doświadczeń z kampanii
zimowej 1941/42 została zebrana w wydanym w
sierpniu 1942roku ,,Poradniku prowadzenia wojny
zimowej’’. Jego skrócone wersje z września i
listopada 1942 roku zostały rozesłane do wszystkich
<img style="float: right; margin-top:15px; margin-bottom:15px; margin-left:15px; margin-right:15px " src="obrazki/zimowcy_cb2.jpg">
jednostek wojskowych jako obowiązkowa lektura dla
dowódców, podoficerów i kursantów Instrukcja ta
podawała szereg zastępczych sposobów
zabezpieczenia przed zimnem, którego nie dawał
etatowy zestaw umundurowania. Zawarte w niej myśli
były podstawą do opracowania w 1942roku
uzupełniającego umundurowania zimowego. Z braku
miejsca wspomnijmy jedynie, że sposoby zastępcze
oparte były na wielowarstwowym noszeniu odzieży i
jej uszczelnianiu, zastosowaniu papieru na wkładki i
hauby; noszeniu masek z chust i papieru oraz
okularów, wyściełaniu wnętrz hełmów; noszeniu
dodatkowych butów ze słomianej lub sznurkowej
plecionki (tzw. ,,buty baranie’’) itp.
Wszystkie środki i sposoby były skuteczne, ale
często kłopotliwe i niepraktyczne w zastosowaniu, a
ponadto ulepszanie umundurowania to nie zadanie dla
frontowych żołnierzy, ale dla przemysłu.<br><br><br></p>

Jeden z niemieckich
przyfrontowych
magazynów
umundurowania, luty
1943 roku. Obsługujący
magazyn szeregowy
prezentuje odmianę
butów wartowniczych
wz.42. Jest to rzadka
wersja, w której stopę
odzianą w but, wkładano
przez rozciętą z tyłu
cholewę, zapinaną na dwa
paski. Ponadto typowa
drewniana podeszwa
została wyprofilowana w
takim samym kształcie
jak w zwykłych
butach.(CAW)<br><br>
Niemieckie stanowiska
nad jaz. Ilmen koło
Leningradu, początek
grudnia 1942 roku -
pierwsza partie nowego
umundurowania
zimowego wz.42 na
froncie wschodnim.
Doskonale widoczne są,
kominiarki, początkowo
wyposażane w bardzo
rozległe nakarczki,
osłaniające uczyły płuc
(CAW)<br><br>

Przebywanie w
okopach podczas
roztopów doprowadzało
do zabłocenia
umundurowania, przez co
traciło ono swe walory
maskujące. Istniał zakaz
noszenia białej odzieży
maskującej w okopach. W
przypadku mundurów
zimowych wz.42 zakaz
był niewykonalny, gdyż
warstwa maskująca
stanowiła integralną cześć
ubioru. Na nogach
żołnierzy obuwie filcowe
wz.42 w wersji
marszowej. (CAW)<br><br>

Przebywanie w
okopach podczas
roztopów doprowadzało
do zabłocenia
umundurowania, przez co
traciło ono swe walory
maskujące. Istniał zakaz
noszenia białej odzieży
maskującej w okopach. W
przypadku mundurów
zimowych wz.42 zakaz
był niewykonalny, gdyż
warstwa maskująca
stanowiła integralną cześć
ubioru. Na nogach
żołnierzy obuwie filcowe
wz.42 w wersji
marszowej. (CAW)<br><br><br>

<p class="artykul">Prace projektowe<br>
<img style="float: right; margin-top:15px; margin-bottom:15px; margin-left:15px; margin-right:15px " src="obrazki/zimowcy_okop.jpg">
Projektowanie nowego umundurowania
koordynował Zarząd Umundurowania podległy
Szefowi Sztabu OKH. Służby mundurowe wojsk
lądowych i lotnictwa od początku 1942 roku
rozpoczęły prace nad stworzeniem optymalnego
wzoru umundurowania zimowego. Musiało ono
spełniać jednocześnie następujące wymagania -
chronić żołnierza przed utrata ciepła przy
temperaturach minus 40-50 stopni C, umożliwiać
poruszanie się i prowadzenie walki przy silnym
wietrze oraz grubej pokrywie śniegu - ze względu na
masową produkcje musiało być wykonane z łatwo
dostępnych i tanich materiałów.
Przy tak postawionym zadaniu oraz gotowych
wzorcach w postaci używanych przez Armie
Czerwoną waciaków, powstały projekty wato-wanych
kombinezonów zakładanych na mundur polowy.
Wariant dwuczęściowy z zapinaną na guziki kurtką,
miał najlepsze walory użytkowe. Grubość i rodzaj
warstwy izolującej oraz sposób uszczelnienia
kombinezonu ustalono doświadczalnie, poddając
wzory badaniom. Uzupełnieniem ubioru były fibrowe,
wełniane lub l flanelowe maski na twarz połączone z
czapka lub oddzielne: watowane rękawice oraz
obuwie wielowarstwowe z filcu, skóry, brezentu itp.
Odpowiednio ubrani ludzie poddawani byli
wielogodzinnemu przebywaniu w komorach
lodowych w temperaturze do -52 stopni C oraz w
tunelach aerodynamicznych, gdzie smagał ich
lodowaty wiatr o predkości -130 – 140 km/h.
Ostatecznie przyjęty wzór kombinezonu jako
podstawowe umundurowanie uzupełniające dla wojsk
lądowych i służb naziemnych lotnictwa został
zatwierdzony przez Zarząd Umundurowania latem
1942 roku. Skierowano go do produkcji w kilkunastu
fabrykach na terenie Rzeszy, których łączna
wydajność wynosiła wkrótce kilka tysięcy kompletów
dziennie.

<p class="artykul">Nowe umundurowanie<br>
<img style="float: left; margin-top:15px; margin-bottom:15px; margin-left:15px; margin-right:15px " src="obrazki/zimowcy_bron.jpg">
W skład kompletu wchodziły kurtka, spodnie,
kominiarka i rękawice. Do tego buły filcowe w wersji
marszowej lub wartowniczej. Konstrukcja wszystkich
elementów munduru była jednakowa. Składały się z 3
warstw. Nieprzemakalne płótno stanowiło pokrowiec
dla umieszczonego wewnątrz rdzenia z watoliny lub
grubej tkaniny wełnianej. Płótno było warstwą wiatro-
i wodoodporną oraz maskującą. W przypadku
nasiąknięcia wodą któregoś z elemen-tów, nie lada
problemem było ich wysuszenie, dlatego dla lepszego
zabezpieczenia przed mokrym śniegiem, niektóre
fabryki stosowały płótno impregnowane specjalną
białą farbą. Ideą kompletu była ponadto możliwość
stosowania go przy pogodzie śnieżnej i bezśnieżnej,
dlatego był dwustronny. Przez wywiniecie na drugą
stronę można było nosić na wierzchu stronę białą lub
barwną.
Zestaw produkowano do końca wojny w
następujących wariantach :<br>
• biały / kamuflaż wersja dla Wehrmachtu
dywizji polowych Luftwaffe oraz Waffen SS.<br>
• biały / zielony wersja dla jednostek pancernych
Wehrmachtu i Waffen SS oraz dywizji polowych i
służb naziemnych Luftwaffe.<br>
• kamuflaż sporadycznie produkowany wariant
jednostronny z zastosowaniem jak wyżej.<br>
• biały - jak wyżej.<br>
Wypada wspomnieć w tym miejscu, że oprócz
zestawu wz. 42 na froncie używa-no również szeregu
innych ubiorów produkowanych głownie na
zamówienie Luftwaffe i Waffen SS. Używano także
zdobyczne radzieckie umundurowanie.<br><br>
<img style="float: right; margin-top:15px; margin-bottom:15px; margin-left:15px; margin-right:15px " src="obrazki/kominiarz.jpg">
<p class="artykul">Na froncie<br>
Nowe umundurowanie skierowano na przełomie
październik/listopad 1942 roku na front wschodni. W
tym czasie trwała m.in. bitwa nad Wołgą, której
spektakularnym epizodem było okrąże-nie 6 Armii
pod Stalingradem w dniach 20-23 listopada 300-
tysiecy niemieckich żołnierzy znajdujących się na
obszarze występowania najniższych temperatur, nie
miało już szansy otrzymać nowego umundurowania i
to nie tyle z powodu wypadków na froncie, co
opieszałości służb tyłowych. Na stacjach kolejowych
utknęły na początku listopada 153 wagony z nowym
umundurowaniem: 76 na stacji Jasinowataja, 17 w
Charkowie, 41 w Kijowie oraz 19 we Lwowie. Był to
jeden z przysłowiowych gwoździ do trumny dla
okrążonego później zgrupowania.
Pod Stalingradem, w walce o własne życie powoli
znikały wszelkie skrupuły Dowódca 767 pgren (376
DP) płk L.Ste-idle zobojętniał, jak wszyscy ,,Po kilku
dniach zobaczyłem u mego łącznika parę butów.
Chwacki młodzieniaszek opowiada bez żenady, że
kosztowały go kilka godzin pracy na polu zmarłych
(...). Trzeci żołnierz ubrał się w waciak. Co prawda ma
czerwono-brązowe plamy krwi na plecach, ale chroni
przed wiatrem i to jest właśnie owa rzecz, której już
dawno szukał - na polu zmarłych.( l Wszystko jest tam
bezpłatne. Trzeba tylko przywyknąć do przenikliwego
zimna i zamarzłej ludzkiej krwi.’’
Pierwsze nowe umundurowanie zimowe pojawiło
się na froncie stalingradzkim na początku grudnia
1942 roku. Posiadały je pododdziały 15 dywizji
lotniczo-polowej, które przybyły z zaplecza w skład
nowo formowanej grupy armii ,,Don".
Wielkie niezadowolenie wzbudzał u żołnierzy
widok tak doskonale umundurowanego personelu
naziemnego lotnictwa, który przerobiony na piechotę,
uznawany był za wojsko o niewielkiej wartości
bojowej. Jak widać nawet w armii niemieckiej, często
proza życia daleka była od obiektywizmu.
W lutym 1943 roku większość jednostek
pierwszoliniowych na froncie wschodnim posiadała
już nowe umundurowanie. Do maja 1945 roku
tworzyło ono charakterystyczną zimową sylwetkę
piechurów l artylerzystów armii hitlerowskiej.<br>
Kominiarka WZ42 - osłania głowę, podbródek
i ramiona. Cechą charakterystyczną tej części ubioru
jest rozległy nakarczek oraz zachodzące na siebie
poły, osłaniające podbródek. Na wysokości szyi
znajduje się kanał dla tasiemki ściąganej po założeniu
kominiarki na głowę i wiązanej z przodu. W połach są
otwory dla przełożenia końcówek tasiemki na
aktualnie noszoną na wierzchu stronę. W miejscu
gdzie nakrycie przylega do uszu, znajdują się otwory
w obu warstwach płótna, ułatwiające docieranie
dźwięków. Sygnatury wytwórcy i rozmiar kominiarki
na nakarczku lub podbródku piechurów l artylerzystów armii hitlerowskiej.<br><br>
<img style="float: left; margin-top:15px; margin-bottom:15px; margin-left:15px; margin-right:15px " src="obrazki/kominiarz2.jpg">
Ładownica - na trzy magazynki do
pistoletu maszynowego MP-40 (MP-33)
Wersja brezentowa ze skórzanymi paskami. Często
noszono tylko jedną, lewą ładownicę wyposażoną
w kieszonką na ładowarkę magazynków.<br>
Rękawice WZ43 - połączone są ze sobą
tasiemką przewieszaną przez szyją, zapobiegającą ich
zgubieniu po zdjęciu. Tasiemka na końcach
zapleciona jest w mankietach i służy do Ich
zaciskania, celem uszczelnienia rękawic.
Produkowano je również w wersji posiadającej
nieocieplany "palec" dla palca wskazującego, który
wystawiano przy strzelaniu.<br>
Kurtka WZ42 - osłania tułów i ręce. Posiada
dwie dolna kieszenie, których komory
umieszczono między warstwami płótna. Wycięcie dla
wsadzenia dłoni wykonane jest na wylot i zamykane
z obu stron klapkami zapinanymi na guziki. Kurtka
zapinana jest na 6 guzików na prawym boku tak, że
poły dla lepkiego ocieplenia nachodzą na siebie. Dla
hermetyzacji zapięcia wykonana jest na zasadzie
labiryntu. W pasie znajduje się kanał dla paska
wiązanego z przodu. Takie same paski znajdują się w
mankietach - po ściągnięciu zapinane są na guzik.
<img style="float: right; margin-top:15px; margin-bottom:15px; margin-left:15px; margin-right:15px " src="obrazki/kominiarz4.jpg">
Wszystkie guziki malowane są na biało. Paski
przekłada się na odpowiednią stronę przez przecięte
na wylot otwory. Kaptur bez ocieplenia a jego
wymiar tak dobrany, aby osłaniał głowę w hełmie.
Aby pod kurtkę nie wnikał wiatr, kaptur i jej dół
ściągane są linką. Niektóre wytwórnie naszywały na
łokcie wzmacniającą warstwę płótna (laty).<br>
<img style="float: left; margin-top:15px; margin-bottom:15px; margin-left:15px; margin-right:15px " src="obrazki/kominiarz3.jpg">
Kominiarka – jedna z wielu odmian z maską
przeznaczonych na największe mrozy . Białe płótno
podbite jest flanelą. Od kominiarki wz. 42 różni się
wszytą maską, daszkiem oraz zapinanymi na zatrzask
klapkami na uszy, otwieranymi przy nawiązywaniu
łączności.<br>
Szelki - skórzane wz. 39 służące do
podtrzymywania elementów ekwipunku.<br>
Pistolet maszynowy MP-40 - noszony na
szyi w położeniu na piersi lub przewieszony
przez ramię lufą da góry.<br>
Pas główny skórzany z klamrą dla żołnierzy
Wehrmachtu w wykonaniu z blachy stalowej.<br>
Chlebak brezentowy wz. 31 bez przytraczanej
manierki gdyż zimą wszystkie płyny oprócz alkoholu
zamarzały<br>
<img style="float: right; margin-top:15px; margin-bottom:15px; margin-left:15px; margin-right:15px " src="obrazki/kominiarskie.jpg">
Maska przeciwgazowa wz 30/33 z
przytroczoną narzutką przeciwperytową.<br>
Spodnie wz.42 posiadają na bokach skośne
kieszenie o podobnej konstrukcji jak w kurtce, z tą
różnicą, że wszyte komory wewnętrzne wywijane są
na przeciwną stronę niż używana. W pasie znajduje
się dwuczęściowa taśma regulacyjna, ściągana do tyłu
i tam związywana. Spodnia podtrzymywane są przez
szelki przyszyte z tyłu na stałe l zapinane z przodu na
guziki. Rozporek z przodu ma konstrukcją labiryntu,
aby pod spodnie nie dostawał się śnieg i wiatr,
nogawki na dole ściągane są jak kurtka linką lub
tasiemką. Występują spodnie posiadające na kolanach
wzmacniające łaty<br>
Buty wartownicze WZ42 - zakładano na
wierzch właściwego obuwia. Wykonane są z grubego
filcu i drewnianej podeszwy. Paski skórzane zapinane
na metalowe sprzączki. Części narażone na
przecieranie wzmocnione są skorą tak jak przód, ale
dla ochrony przed wnikaniem wody. Buty te
wyglądające masywnie, ale w rzeczywistości są dość
lekkie i często używana były jako marszowe.<br><br>

Autor dziękuje za udostępnienie eksponatów z kolekcji:<br>
A.Rudnickiego<br>
J.Olszewskiego,<br>
J.Sławińskiego i<br>
J.Cyndeckiego.<br><br><br>

Chcesz wiedzieć więcej ?<br>
<a href="http://www.thesaurus.com.pl/forum/viewforum.php?f=101">www.thesaurus.com.pl/forum/viewforum.php?f=101</a><br>


<!-- ***************KONIEC TREŚCI STRONY*************** -->





<BR><BR><BR>
<a  class="sectionHead" HREF="spisTresci.html">Powrót do spisu treści.</A>
<BR><BR><BR><BR><BR>
<!-- Stopka -->
<div id="bottomMenu">
<a href="http://www.thesaurus.com.pl">Copyright &#169 by Thesaurus News 2007.</a><br>
<a href="http://www.thesaurus.com.pl">All Rights reserved &#174</a>
</div>
<!-- Koniec stopki -->


<!-- Statystyki -->
<script type="text/javascript">
var gaJsHost = (("https:" == document.location.protocol) ? "https://ssl." : "http://www.");
document.write(unescape("%3Cscript src='" + gaJsHost + "google-analytics.com/ga.js' type='text/javascript'%3E%3C/script%3E"));
</script>
<script type="text/javascript">
try {
var pageTracker = _gat._getTracker("UA-7157373-2");
pageTracker._trackPageview();
} catch(err) {}</script>
<!-- Koniec statystyki -->


</BODY>
</HTML>
�